Panel logowania
logowanie
Dział download
pobierz
Linki
linki
Forum
forum
Publikuj własne teksty
publikuj
Galerie
galerie
Filmy
filmy
Kartki
kartki
Ogłoszenia
ogłoszenia
Pogoda
pogoda
Strony i blogi
strony/blogi
Poczta
poczta 15gb
REKLAMA / ADVERTISING
>>> OFERTY PRACY FAS
Tłumacz / Słownik PL~EN
Menu główne:
Strona główna
Wiadomości
Wydarzenia
Felietony, porady
Forum
Blogi
Dublin i Irlandia
Przed wyjazdem...
Do załatwienia
Praca
Oferty pracy FAS
Mieszkanie
Transport
Prawo jazdy
Ważne namiary
Partnerzy
Szukaj w serwisie
Zasady korzystania
O Portalu
Napisz do nas
Reklama / Advertising
Pomoc
Logowanie
Użytkownik

Hasło

Zapamiętaj
Przypomnienie hasła
Konto? Zarejestruj się!
Dodaj do ulubionych
 
 
Banner
Strona główna arrow Felietony, porady arrow Felietony, porady arrow Ścieżkami przodków
Ścieżkami przodków E-mail


I tak wybiła nam godzina śmierci niegdyś drapieżnej irlandzkiej ekonomii, uosobionej przez Celtyckiego Tygrysa. Przy okazji towarzyszącej jej stypy mieliśmy okazję obserwować masowy exodus polskiej diaspory – jedni wracali do oczekujących ich najbliższych w Polsce, drudzy podążali za obietnicami nowych możliwości w innych krajach. My, Irlandczycy, mieliśmy okazję zamieszkiwać obok naszych słowiańskich sióstr i braci przez ostatnich zgoła dziesięć lat, jeśli nie dłużej.





Dziś zaś, kiedy wielu z nich wyjeżdża, zachodzę tylko w głowę: jaki obraz nas, Celtyckich pobratymców, zapisał się w ich wspomnieniach? Wszak zamieszkiwali Zieloną Wyspę – kraj, gdzie kultura celtycka jest nadal żywa a pogańskie zwyczaje i  magiczne tradycje wciąż mają się dobrze. Ale co tak naprawdę wiedzą o samych Irlandczykach i ich przodkach? Kim są Irlandczycy, kim Celtowie i jakie nici łączyć ich mogą ze Słowianami – jeśli jakiekolwiek?

W czasie ostatniej Epoki Lodowcowej, około 20,000 lat temu, ówcześni ludzie zdołali przeżyć, zamieszkując w niewielkich społecznościach, rozsianych po całej Europie. Wraz z cofnięciem się lodowców około 12,000 lat temu, możliwa okazała się ekspansja na północ kontynentu. Obszary dzisiejszej Wielkiej Brytanii zostały zasiedlone około 700,000 lat temu (okres wczesnego paleolitu), podczas gdy pierwsi mieszkańcy Irlandii pojawili się tutaj dopiero ok. 9,000 lat temu. Uważa się, iż pierwszymi osiedleńcami na irlandzkiej ziemi byli ludzie przybyli z Półwyspu Iberyjskiego, którzy drogą lądową lub morską dotarli tutaj z północnej Hiszpanii i południowej Francji, używając currach (tradycyjnych irlandzkich łodzi, wyrabianych z wypreparowanych skór i leszczyny). Owi pierwsi podróżnicy dotarli najpierw do wybrzeży Brytanii a stamtąd – tą samą metodą lub przez lodowe zmarzliny, łączące ląd z wyspą. Współczesne badania genetyczne udowodniły, iż najbliższymi krewnymi Irlandczyków są ludzie zamieszkujący dziś hiszpański Kraj Basków, z którymi dzielimy podobieństwa fizyczne i temperament.   

Niedawne analizy DNA oraz testy dendro-chronologiczne, prowadzone przez Coillte (irlandzkiego potentata przemysłu drzewnego) oraz zespół partnerów europejskich, dotyczące dębów, buków i jesionów, pokazały, iż drzewa te w Irlandii swój rodowód – w większości -mają w lasach hiszpańskich i portugalskich. Świadczy to, iż pierwsi mieszkańcy Irlandii byli domniemanymi proto-Baskami, zaś język, którym się posługiwali, to prawdopodobnie proto-euskara (dialekt baskijski). Niestety, do naszych czasów nie dotrwały żadne znane dowody na to, by społeczności te pozostawiły jakiekolwiek pisane źródła – wielce prawdopodobne, że tradycje przekazywane były ustnie z pokolenia na pokolenie, tak, jak miało to miejsce w kulturze wczesnych Celtów.  

Najwcześniejsze znaleziska archeologiczne, potwierdzające zasiedlenie Irlandii, pochodzą zaledwie sprzed 8,000 lat, kiedy to ludzie Mezolitu – środkowej epoki kamienia – za swój dom obrali brzegi rzeki Bann, dziś znane jako miasto Coleraine w Co. Derry. To właśnie dąb stał się znaczącym i ważnym symbolem, wyrażającym siłę, męskość, jak również pogańskiego boga – Ojca Naturę – znanego pod wieloma imionami w różnych krajach i kulturach, jako: Daghda, Lugh, lub Cernunnos (irl.) oraz jako Lado, Silinież lub Swaróg w polskiej tradycji pogańskiej. Co ciekawe, sama nazwa ‘Derry’ w języku gaelic to `Doire´, co oznacza ni mniej ni więcej a „dąb” lub „dębinę”, co świadczyć może za dowód, iż żołędzie były jednymi ze skarbów, jakie nasi przodkowie zabrali ze sobą w drodze z Kraju Basków na Zieloną Wyspę.

Pomimo faktu, iż pierwsze osady mezolityczne liczą sobie 8,000 lat, dopiero 5,000 lat temu na irlandzkich ziemiach pojawiły się pierwsze ślady osad rolniczych. Zaś 3,200 lat temu do brzegów Zielonej Wyspy dotarli piersi Celtowie. Przybyli tutaj w niewielkich grupach z rejonów, znanych jako dzisiejsza Iberia Celtycka (region Hiszpanii i Portugalii), stopniowo mieszając się z zamieszkującą już te tereny populacją indoeuropejską. Celtowie przeszczepili tutaj również swój język, zwany Goidelic, oraz jego pisaną wersję, stanowiącą mistyczne pisma Ohgam – których odpowiednikiem w kulturze germańskiej/nordyckiej było pismo runiczne. Z tych właśnie zrębów zrodził się język celtycki, który rozwijał się, ewoluował i rozprzestrzeniał na całej wyspie. Stopniowo przybrał formę znanego do dziś języka irlandzkiego/gaelic. Również wart odnotowania jest fakt, że członkowie obu tych kultur dzielili indoeuropejskie korzenie, stąd nie dziwią podobieństwa w panteonie bóstw czy tradycjach, które z czasem wymieszały się w odrębną kulturę Celtycką. 

Spuścizna literacka Celtów zawarta jest w  Leabhar Gabhála (Księdze Najazdów), która stanowi kronikę podbojów gaelickiego praojca Míle Easpain (dosłownie: „hiszpański żołnierz, który walczył w tysiącu bitew”). Ów Iberocelt rzekomo przeprowadził pierwszych ludzi z Hiszpanii do Irlandii. Uznaje się jednak, iż rzeczywisty Míle wywodził się z ludów pre-celtyckich – podróżował on po całej Europie jako najemny rycerz, walcząc w Hiszpanii oraz służąc królom Scyntii (rejony Morza Czarnego). Przekazy wspominają, iż Míle miał rzekomo służyć również egipskiemu czarownikowi oraz faraonowi, Nectanebusowi, którego córka Scota została jego drugą żoną. Odzwierciedleniem tego faktu może być nazwa dwóch pierwszych plemion, które zamieszkiwały Irlandię: Briganti oraz Scotii.

 Tradycja mówi, iż Míle zmarł w Hiszpanii i nigdy nie zdołał wrócić do Irlandii, jednakże jego żona  Scota, jego brat, dwóch spośród ośmiu synów oraz członkowie klanu (Milezjanie) wrócili na Zieloną Wyspę, przenosząc ze sobą nową kulturę celtycką. Choć trudno dziś mówić o konkretnym datowaniu dla tych wydarzeń, przyjmuje się, iż dały one początek dwóm odrębnym irlandzkim rodom królewskim. Następcy synów Míle, Eremon i Eber, dali początek liniom genealogicznym, które dziś znajdują potwierdzenie we współczesnych badaniach nad rodami. Oznacza to, że potomkowie dynastii Uí Néill (O’Neill) oraz Eóghanacht (MacCarthy) liczą sobie ponad 3,000 lat historii!

Cywilizacja celtycka ewoluowała ze swoich indoeuropejskich korzeni, które za miejsce swoich narodzin mają dorzecza Renu, Rodanu oraz Dunaju – by stamtąd rozprzestrzenić się we wszystkich kierunkach na terenie kontynentu europejskiego. Naukowcy dowodzą istnienia bardzo bliskich konotacji pomiędzy kulturą Celtów, a indo-wedyjskimi praźródłami. Przejawiają się one przede wszystkim w zakresie struktur władzy królewskiej, bóstw, magii, kosmologii, języka oraz podstaw prawodawstwa, jak choćby podobieństw między wedyjskim kodeksem Manu a irlandzkimi kanonami, zwanymi Laws of Fénechus (Brehon Laws). Niedawne badania naukowe pozwalają również wierzyć, iż Celtowie byli przodkami Tocharian – pierwszych osiedleńców w regionie Xinjiang, chińskiej prowincji na północ od Tybetu. Albowiem wśród znalezionych tam przedmiotów ozdobnych widuje się przedstawienia osób o orientalnym typie urody i niebieskich oczach. 



Wierzy się, że Celtowie byli zamożnymi ludźmi, prowadzącymi życie o wysokim standardzie, niesłychanie biegłymi w sztuce oraz posiadającymi rozległą wiedzę z zakresu obróbki metali i wyrobu broni, co zapewniło im pozycję uznanych i niezwyciężonych wojowników. Opinie te znane były w kręgach greckich i rzymskich, których armie  - w późniejszym okresie – zaadaptowały wiele celtyckich technik wojennych.
Celtyckie imperium było rozległe i stale rozprzestrzeniające się – śledząc jego historię odbywamy prawdziwą podróż w czasie i przestrzeni! Jego granice rozciągały się od Azji Mniejszej, przez Egipt, na północ dosięgając Rusi, zaś na zachodzie (który to kierunek geograficzny ma wielkie znaczenie symboliczne tak dla samych Celtów, jak i dla innych plemion pogańskich) – aż po Irlandię. Imperium funkcjonowało jako sieć zależnych królestw, władających plemionami wojowników i ogromnymi obszarami ziemskimi w całej Europie. Pozostałości po celtyckich miastach znaleźć dziś możemy w wielu zakątkach kontynentu, włączając w to tereny dzisiejszej Rosji, Ukrainy, Rumunii, Czech i Słowacji. W
Polsce, Celtowie żyli obok Pomorzan i Łużyczan, zaś pozostałości celtyckich grodzisk możemy dziś znaleźć na nabrzeżach rzeki Odry, w rejonie Głubczyc, Kietrza, Krakowa oraz w zakolach rzeki San – by wymienić tylko najważniejsze z nich.  

Geograficzna izolacja Irlandii od kontynentu europejskiego pozwoliła uchronić kulturę celtycką przed wpływami Rzymian. O ile wiadomo, iż Celtowie wielokrotnie wchodzili w konflikty zbrojne z ludami germańskimi i Słowianami, istnieje wiele dowodów na to, iż istniały silne związki handlowe i militarne, zawiązane przez te plemiona wspólnie przeciw Imperium Rzymskiemu. Co oznaczać może, iż – choćby na małą skalę – dochodzić mogło do mieszania się ludności, kultur i krwi pomiędzy tymi ludami. 



Wikingowie przeprowadzili brutalną choć nieudaną próbę inwazji na celtycką Irlandię, atakując jej wschodnie i południowe wybrzeża około roku 793-5. Polityczne i duchowe centrum wyspy stanowił wówczas królewski obszar Tara, umiejscowiony w uświęconej dolinie Tara-Skryne, służący za siedzibę Najwyższych Królów Irlandii. Wikingowie zaatakowali najpierw południowo-wschodnie obrzeża, dzięki czemu ich wpływy rozprzestrzeniały się wolniej i traciły swój impet. Mówiąc o Wikingach, mamy na myśli tak naprawdę dwie odrębne grupy: jasnowłosych Nordów i ciemnowłosych Duńczyków (zwanych Danair), będących założycielami miasta Dyflin (Dublin). Oni też dali nazwy siedzibom w Waterford, Waxford, Wicklow i Arklow. Około roku 950 udało się ostatecznie odeprzeć inwazję Wikingów – wówczas część z nich osiedliła się tutaj na stałe, mieszając się z rodowitymi Celtami. Rzec można, iż kulturowy wpływ ich podbojów był niewielki. Najnowsze badania genetyczne pokazują również, iż niewielki odsetek Irlandczyków  - zarówno pod względem nazwisk rodowych, jak i krwi – jest spadkobiercami Nordyckiego dziedzictwa.   

Kulturą, która zdominowała ten obszar – wówczas i po dziś dzień – była kultura celtycka. Jej wpływy są najsilniej zarysowanym zrębem, jakże zawiłej, irlandzkiej historii i genetyki. To również owe odległe związki są nićmi, które łączą dziś Irlandczyków i Polaków, bodaj na małą skalę. Dziś - mówiąc o podobieństwach – częstokroć przywołuje się związki z kościołem katolickim czy podobne korzenie kultur rolniczych. Ale podobieństwa te sięgają znacznie głębiej – aż ku pradawnym przodkom – niż widać na pierwszy rzut oka. Dawnymi czasy, Celtowie byli sąsiadami Słowian. Tak, jak dziś ich potomkowie żyją obok siebie na Zielonej Wyspie. 

Wojowniczy duch przodków nadal zdaje się żywo płynąć w naszych żyłach – tak Irlandczycy, jak i Polacy wielokrotnie udowodnili to, walcząc z przeciwnościami, głodem, biedą, prześladowaniem, eksterminacją i usiłowaniami zniweczenia własnej kultury. Waleczne serca obu narodów pokonały jednak te trudy i zakusy wrogów, pozwalając na zachowanie własnych języków, kultury i niezawisłości. Jakie wyzwania przyjdzie nam przezwyciężać w przyszłości? Któż to wie – ale wszyscy ci, którzy pozostaną na tej wyspie, mogą wspólnie działać i wspierać się, oddając tym samym honor naszym przodkom i pokoleniom, które przyjdą za nami.   

Tekst:
Krystian Märkus




Krystian specjalizuje się w kulturze celtyckiej i słowiańskiej, jego zainteresowania dotyczą również tradycji pogańskich.

www.PolskiExpress.ie

<Poprzednia   Następna>
 

Tysiące ofert pracy z całej Irlandii!
Najnowsze ogłoszenia
Kurier Polska - Irlandia - Polska
Usługi (23.11.2017)
Meble kuchenne
Sprzedam (21.11.2017)
Narożnik Calia
Sprzedam (21.11.2017)
Kurier Irlandia-Polska
Drobne (18.11.2017)
Poszukiwany kierowca w piekarni
Dam pracę (16.11.2017)


 
= Ogłoszenie ze zdjęciem
Ostatnio na forum:
1: ANKIETA - Odbiór mediów polonijnych w Irlandii by evelynkie
2: Odp:Szukam księgowej lub biura księgowego w Irlandii by orlabenson1
3: wymiana starej waluty na euro by arthrawn76
4: Jak wam się wiedzie? by bsos13
5: przedtreningówka dla żony by kwauuel
Wiadomości różne
Newsy: Biznes, IT
Mamy wysokie noty!

STRONA NA PIĄTKĘ! w Interia.pl
CZTERY GWIAZDKI! w Onet.pl
DOBRA STRONA! w Gwiazdor.pl